TL;DR: Kopen en vasthouden met indexfondsen betekent regelmatig een vast bedrag beleggen in een breed gespreid, goedkoop indexfonds of ETF en dit lang aanhouden. Lage lopende kosten zijn belangrijk, omdat ze elk jaar van je rendement afgaan. Er is geen garantie op rendement en de waarde kan flink dalen.
Wat kun je verwachten?
- Tijd per week
- Heel weinig: enkele minuten per maand voor inleg en één evaluatie per jaar.
- Startkapitaal
- Geen groot minimum; veel brokers en aanbieders laten maandelijks inleggen vanaf enkele tientallen euro's toe. Controleer de minimale inleg en de kosten.
- Typische tegenvallers
- Daling van 30% tot 50% die jaren kan duren, perioden waarin je portefeuille jaren niet groeit, en de verleiding om uit angst te verkopen.
- Kosten
- Lopende kosten van het fonds (TER), aankoopkosten en spread bij je broker, eventuele valutakosten en belasting. Vergelijk kosten tussen brokers.
- Niet geschikt als…
- Niet voor wie het geld binnen enkele jaren nodig heeft, geen koersdaling kan verdragen of een gegarandeerd rendement zoekt.
Hoe werkt het?
Bij kopen en vasthouden belegg je regelmatig een vast bedrag in een breed indexfonds of ETF (bijvoorbeeld op een wereldindex) en verkoop je niet bij elke koersbeweging. Je kiest geen losse aandelen en probeert de markt niet te timen. Het idee komt uit de indexbeleggingsfilosofie die John Bogle beschreef: lage kosten en brede spreiding. Het is geen risicoloze weg. In 2000-2003 en 2007-2009 verloren brede aandelenindices van top tot bodem ongeveer de helft van hun waarde of meer, en het herstel duurde jaren. Je belegt dus alleen geld dat je lang kunt missen. Rendement is niet gegarandeerd. Dit is educatieve informatie en geen persoonlijk advies.
Kern principes
- 1. Belegg regelmatig een vast bedrag (spreiden in de tijd)
- 2. Kies een breed gespreid fonds met lage lopende kosten
- 3. Belegg alleen geld dat je jarenlang niet nodig hebt
- 4. Verkoop niet in paniek bij een daling; bepaal je regels vooraf
Stappen plan
- 1
Bouw een buffer op
Zet eerst enkele maanden aan uitgaven apart in spaargeld. Zo hoef je niet te verkopen als het tegenzit.
- 2
Kies een breed fonds
Vergelijk fondsen op index, lopende kosten (TER), omvang en valuta. Kies een breed gespreid fonds dat bij je doel past.
- 3
Stel een vast inlegbedrag in
Richt een maandelijkse of kwartaalinleg in, bijvoorbeeld via een automatisch plan van je broker.
- 4
Schrijf je regels op
Leg vooraf vast wanneer je verkoopt en hoe je reageert op een daling. Spreek een vaste evaluatiedatum af, bijvoorbeeld één keer per jaar.
- 5
Verlaag het risico bij het naderen van je doel
Als je het geld over een paar jaar nodig hebt, verplaats dan een deel naar spaargeld of obligaties.
Details per onderdeel
Het idee achter indexbeleggen
Een indexfonds volgt een markt, zoals een wereldindex, in plaats van dat een beheerder aandelen kiest. Daardoor zijn de kosten laag. John Bogle, oprichter van Vanguard, bepleitte dit in boeken zoals The Little Book of Common Sense Investing. Zijn redenering: samen is iedereen de markt, en na kosten blijft gemiddeld minder over voor wie duur beheert. Onderzoeken zoals de SPIVA-rapporten laten in veel jaren zien dat een meerderheid van actief beheerde fondsen achterblijft bij hun index, maar uitkomsten verschillen per periode en markt.
Kosten maken verschil
Lopende kosten gaan elk jaar af van je rendement en werken door in het eindbedrag. Zie het rekenvoorbeeld hieronder: bij een bruto rendement van 7% per jaar geeft 0,03% kosten ruim €148.000 meer eindbedrag dan 1% kosten, over 30 jaar met €10.000 per jaar. Het gaat om een gedachte-experiment, niet om een voorspelling. Let ook op aankoopkosten, spread en valutakosten bij je broker.
Daling en gedrag
Beleggen kent perioden van forse daling. In 2000-2003 en 2007-2009 verloren brede aandelenindices ongeveer de helft van hun waarde of meer van top tot bodem. Verkopen tijdens zo'n daling legt het verlies vast. Schrijf daarom vooraf je regels op en houd een buffer aan, zodat je niet gedwongen hoeft te verkopen.
Fondsen kiezen als beleggers in de EU
Beleggers in de EU kopen meestal UCITS-ETF's of fondsen. Veel Amerikaanse fondsen zijn voor particulieren in de EU niet beschikbaar, onder meer door de PRIIPs-regels. Controleer bij elk fonds de lopende kosten (TER), de index, het beleggingsbeleid en de datum van het essentiële-informatiedocument (KID). Raadpleeg belastingdienst.nl voor de belasting op beleggingen.
- Een lange horizon (bij voorkeur 10 jaar of meer)
- Een buffer in spaargeld
- Acceptatie van schommelingen en mogelijk verlies
- Rekening bij een broker
- Automatisch inlegplan
- Overzicht van kosten en belasting
- 01 Je hebt eerst een buffer in spaargeld voor onverwachte uitgaven
- 02 Je kiest een breed fonds (bijvoorbeeld een wereldindex) en vergelijkt kosten
- 03 Je belegt maandelijks of per kwartaal een vast bedrag
- 04 Je kent de risico's en het mogelijke koersverlies
- 01 Je verkoopt als je het geld nodig hebt voor een vooraf bepaald doel
- 02 Je verlaagt het risico naarmate je doel dichterbij komt (bijvoorbeeld meer obligaties of spaargeld)
- 03 Je verkoopt niet puur op basis van een koersdaling of het nieuws
Reken voorbeeld
Dit is een fictief voorbeeld met eenvoudige getallen. Het is geen voorspelling: het werkelijke rendement schommelt en kan negatief zijn.
Je legt €10.000 per jaar in, 30 jaar lang (totaal €300.000), bij een aangenomen vast rendement van 7% per jaar. Formule: waarde na elk jaar = (vorige waarde + inleg) x 1,07 bij inleg aan het begin van het jaar, of vorige waarde x 1,07 + inleg bij inleg aan het einde.
- Inleg aan het begin van elk jaar: €1.010.730
- Inleg aan het einde van elk jaar: €944.608
Hieronder gebruiken we de einde-jaar-variant.
Kostenverschil (zelfde bruto 7%, inleg aan het einde van het jaar):
| Lopende kosten | Netto rendement | Eindbedrag na 30 jaar |
|---|---|---|
| 0,03% | 6,97% | €939.525 |
| 1,00% | 6,00% | €790.582 |
Verschil: €939.525 - €790.582 = €148.943, ongeveer 15,9% van het bedrag bij lage kosten. Een daling van 50% vlak voor het einde zou de waarde in dit voorbeeld halveren. Belasting en inflatie zijn niet meegerekend.
Hypothetisch voorbeeld, geen advies.
Reken het zelf uit
Risico's en risicobeheer
- Koersdalingen: een daling van de helft of meer is in het verleden voorgekomen en kan jaren duren
- Geen garantie op rendement; inflatie kan je rendement opeten
- Je kunt in paniek verkopen en daarmee verlies vastleggen
- Valutarisico bij fondsen in andere valuta; lopende kosten en belasting verlagen je resultaat
- Concentratie: een enkele markt (bijvoorbeeld alleen de VS) is minder gespreid dan een wereldindex
- Houd een buffer van enkele maanden uitgaven apart in spaargeld
- Kijk niet dagelijks naar je portefeuille, maar plan vaste evaluatiemomenten
- Verlaag het risico als je doel dichterbij komt
- Vergelijk lopende kosten, aankoopkosten en valutakosten; raadpleeg belastingdienst.nl over belasting (zoals box 3)
Leer de basis
Belangrijkste punten
- Lage kosten werken elk jaar mee: een verschil van 1% per jaar kost over 30 jaar bijna 16% van je eindbedrag (zie het rekenvoorbeeld).
- Regelmatig inleggen spreidt het instapmoment, maar voorkomt geen verlies bij een daling.
- Na een daling van 50% heb je +100% nodig om terug te komen. Belegg dus alleen met een lange horizon.
- Een geschiedenis van herstel is geen garantie voor de toekomst.
Veelgestelde vragen
Is kopen en vasthouden geschikt voor Nederlandse beleggers? +
Het kan, maar het hangt af van je doel, horizon en risicobereidheid. Beleggers in de EU kopen meestal UCITS-ETF's of fondsen via een broker of bank. Raadpleeg belastingdienst.nl voor de belasting (zoals box 3) en vergelijk kosten.
Wat doe ik als de markt 40% daalt? +
Dat hangt van je plan af. Bij een vast maandelijks inlegplan koop je tijdens een daling meer eenheden voor hetzelfde bedrag. Verkopen legt het verlies vast. Houd een buffer aan zodat je niet gedwongen hoeft te verkopen, en pas je plan alleen aan als je situatie verandert.
Wanneer verlaag ik het risico? +
Dat hangt van je doel af. Veel beleggers verschuiven een deel naar spaargeld of obligaties naarmate ze het geld dichterbij nodig hebben. Dat verlaagt de schommelingen, maar ook het verwachte rendement.
Herkomst
Bedacht door / gebaseerd op: John C. Bogle . Bron: The Little Book of Common Sense Investing (2007)