In het kort
- De RSI (Relative Strength Index) meet op een schaal van 0 tot 100 hoe sterk de koers recent bewoog.
- Waarden boven 70 heten vaak “overgekocht”, onder 30 “oververkocht”. Dat is geen koop- of verkoopsignaal op zich.
- In een sterke trend kan de RSI lang boven 70 of onder 30 blijven.
- Gebruik de RSI samen met trend, prijsniveaus, een stop-loss en een berekende positiegrootte.
Deze pagina laat zien hoe je de RSI in de praktijk inzet. De berekening en geavanceerde technieken staan in de tutorial RSI diepgaand: geavanceerde technieken.
Welk probleem lost het op?
Na een snelle stijging of daling vraagt een trader zich vaak af of de beweging nog doorloopt of dat de kans op een pauze of terugval groter wordt. De RSI geeft daar een beeld van, omdat hij de recente stijgingen en dalingen vergelijkt. De meeste handelsplatforms gebruiken standaard 14 perioden.
De RSI voorspelt niets. Hij loopt achter, want hij is gebaseerd op koersen uit het verleden. Een hoge waarde zegt dat de koers sterk steeg, niet dat hij gaat dalen.
Zo gebruiken traders het in de praktijk
Overgekocht en oververkocht
In een markt zonder duidelijke richting zoeken sommige traders naar een terugkeer naar het midden. Een RSI onder 30 kan dan wijzen op een mogelijke opleving, een RSI boven 70 op een mogelijke terugval. Dit werkt het slechtst in een sterke trend, want dan blijft de koers doorlopen.
De RSI als trendfilter
In een stijgende trend blijft de RSI vaak tussen ongeveer 40 en 80. Sommige traders zien een daling naar 40-50 als een mogelijke instap in de richting van de trend. In een dalende trend kijken ze juist naar 20-60. Dit zijn vuistregels, geen vaste grenzen. Ze verschillen per markt en tijdframe.
Divergentie
Bij divergentie maakt de koers een nieuw dal, maar de RSI een hoger dal (of omgekeerd bij toppen). Dat kan wijzen op een afnemend momentum. Het is een waarschuwing, geen instapsignaal. De koers kan nog lang doorlopen voordat er iets verandert, of helemaal niet keren.
Rekenvoorbeeld (fictief)
Twee verzonnen voorbeelden om de stappen te laten zien. Rekening: €10.000, maximaal verlies per trade 1% (€100).
Voorbeeld 1: terugval in een stijgende trend
- Een aandeel stijgt sinds weken en staat boven zijn 50-daags gemiddelde. Na een kleine daling is de RSI 38 en de koers €40.
- Een trader stapt in tegen €40. De stop-loss staat op €38,50, onder het laatste dal. Het risico is €1,50 per aandeel.
- Positiegrootte: €100 / €1,50 = circa 66 aandelen (ongeveer €2.640).
- Doel: €43. Dat is €3 per aandeel, dus 2 keer het risico.
Voorbeeld 2: de RSI geeft een valse start
- Een ander aandeel zakt in een dalende trend. De RSI staat op 28 (“oververkocht”). Een trader koopt tegen €25 met een stop-loss op €23,50 (risico €1,50, dus 66 aandelen).
- De koers blijft dalen en de RSI blijft wekenlang onder 30. De stop-loss wordt geraakt. Het verlies is ongeveer €100 plus kosten, precies zoals gepland.
Het tweede voorbeeld laat zien waarom een stop-loss nodig is. Een “oververkocht” signaal beschermt je niet tegen verdere dalingen.
Checklist voor een trade
- Is de markt in een trend of zijwaarts? Past mijn gebruik van de RSI daarbij?
- Welke RSI-periode en tijdframe gebruik ik, en heb ik die vooraf gekozen?
- Bevestigt de koers het signaal, bijvoorbeeld via een steunniveau of een omkeringskaars?
- Waar staat mijn stop-loss, en is het risico maximaal 1% (of mijn eigen limiet)?
- Hoe groot is de positie, gerekend vanaf de stop-afstand?
- Zijn de kosten (spread, commissie) klein ten opzichte van het doel?
- Is er nieuws gepland dat de koers kan laten springen?
Veelgemaakte fouten
- Automatisch verkopen boven 70 of kopen onder 30. In een sterke trend kost dat veel.
- Divergentie als vast signaal zien. Het is een waarschuwing en geen garantie.
- De RSI alleen gebruiken. Zonder context van trend en prijsniveaus geeft hij vaak valse signalen.
- Instellingen aanpassen tot het verleden klopt. Dat geeft schijnzekerheid.
- Verliezen niet begrenzen. Zonder stop-loss kan één trade een groot deel van je rekening kosten.
Risicomanagement
Bepaal vooraf je maximale verlies per trade en zet de stop-loss op een logisch niveau, niet op een bedrag dat toevallig past. Bereken daarna de positiegrootte:
Bij hoge volatiliteit kan de koers over je stop-loss heen springen, zodat het verlies groter wordt dan gepland.
Kosten
Handelskosten tellen vooral mee bij korte trades. De spread is het verschil tussen koop- en verkoopkoers. Bij een kleine winstverwachting kan de spread al een flink deel opeten, zeker als je vaak in- en uitstapt. Vergelijk de kosten van aanbieders op Brokers vergelijken.
Samenvatting
De RSI helpt je de recente sterkte van een koers te beoordelen. Hij geeft geen zekerheid, loopt achter en werkt anders in een trend dan in een zijwaartse markt. Gebruik hem als een van meerdere hulpmiddelen, met een stop-loss en een berekende positiegrootte. De volledige uitleg staat in de tutorial RSI diepgaand: geavanceerde technieken.
Dit is educatieve informatie, geen beleggingsadvies. Handelen brengt risico’s met zich mee, je kunt je inleg geheel of gedeeltelijk verliezen.